انواع تجارت الکترونیک


1.تجارت Business to Business-B2B

این نوع تجارت ، تجارت بین دو بنگاه می باشد.نمونه ای از این نوع تجارت ، شرکتی است که از یک شبکه برای انجام سفارش به تولیدکنندگان،دریافت پیش فاکتور و فاکتور خرید و همچنین پرداخت هزینه ها استفاده می کند. علیرغم آنکه این نوع تجارت الکترونیکی سالهاست که با استفاده از EDI انجام می گیرد ولی در واقع از 5 یا6 سال پیش به شکل امروزی خود در آمد.شرکتCisco یکی از اولین شرکتهایی بود که در جولای سال 1996 سایت تجارت الکترونیک خود را راه اندازی نمود.

2.تجارت Business to Consumer-B2C
این نوع تجارت ، تجارت بین بنگاه و مصرف کننده می باشد. تجارت الکترونیکی بین بنگاه و مشتری بسیار متداول است.B2C یا همان خرده فروشی از حدود 8 سال پیش با راه اندازی سایتهایی چونAmazon و CDNow آغاز شد.
پیشگام تجارت از نوع B2C جف بزوس بودکه در سال 1994 شرکت Amazon را بنانهاد.وی که یک تاجر کم تجربه در امر خرده فروشی بود سایت خود را فقط با هدف فروش کتاب از طریق اینترنت راه اندازی کرد.
در حال حاضر زمینه فروش کالا و خدمات که از طریق اینترنت و بر اساس B2C انجام می پذیرد عبارتند از:
سخت افزار و نرم افزار،امور مسافرت،جهانگردی،کتاب،ارسال هدیه و گل،مواد غذایی و نوشیدنی،جواهرات، کالاهای ورزشی و الکترونیکی.

3.تجارت Consumer to Consumer-C2C
در تجارت C2C یا تجارت بین مصرف کننده و مصرف کننده انواع مزایده و مناقصه کالاها از طریق اینترنت قرار می گیرد.نمونه ای از این نوع تجارت الکترونیک را می توان در سایت EBay مشاهده نمود.

4.تجارت Business to Administration-B2A
این نوع تجارت شامل کلیه تراکنشهای مالی و تجاری بین شرکتها و سازمانهای دولتی می باشد.تأمین نیازهای دولت توسط شرکتها و پرداخت عوارض از جمله مواردی است که می توان در این گروه گنجاند.

5.تجارت Consumer to Administeration-C2A
این گروه هنوز پدیدار نشده است ولی تعاملات مربوط به پرداخت مالیات بر درآمد اشخاص و هر گونه امور کسب کار که بین دولت و آحاد مردم متصور است در این گروه قرار می گیرد.

مزایای تجارت B2C
همان طور که در بالا اشاره شد بیشترین سهم تجارت الکترونیک از نوع B2C و خرده فروشی می باشد.به همین دلیل به بررسی مزایای این نوع تجارت می پردازیم.
از دید خریداران فروشگاه های الکترونیک ، مهمترین مزایایی که می توان به تجارت الکترونیک منصوب کرد عبارتند از:
1.کاتولوگ و مشخصات کالاها به سهولت قابل دسترسی و مشاهده بوده و مشتری قادر است بر اساس ویژگی های متعدد همچون نام،نوع،رنگ،وزن،قیمت و... کالای مورد نظر خود را پیدا کند.توضیح کالاها می تواند به همراه تصاویر متعدد بوده و در عین حال می تواند شامل تصاویر سه بعدی نیز باشد.
2.کالا ها و خدمات می توانند توسط بقیه خریداران نظر دهی شوند و مشتری قادر است از نظرات بقیه خریداران مطلع شود.
3.خرید از فروشگاه می تواند به صورت 24 ساعته در تمام ایام هفته انجام گیرد.
4.بعضی از محصولات همچون نرم افزار ، کتابهای الکترونیکی ، موسیقی، فیلم،... در همان زمان خرید قابل دریافت از سایت فروشگاه است.
5.کالا ها معمولاً از فروشگاه های فیزیکی ارزانتر است(به علت کم بودن هزینه های سربار فروشگاه وزیاد بودن تعداد خریداران)
6.فشار و استرس معمول در هنگام خرید از یک فروشگاه فیزیکی به هنکام خرید از یک فروشگاه الکترونیکی وجود نخواهد داشت.
7.مقایسه انواع گوناگون یک کالای خاص در فروشگاههای مختلف می تواند به راحتی انجام گیرد.فاصله بین این فروشگاه ها یک Click است.
8.خریدار قادر است کلیه فروشگاه ها را برای یافتن مناسبترین قیمت برای کالای مورد نظر خود جستجو کند.
9.خریدار پس از انتخاب کالا،به سادگی و با فشردن چند کلید قادر به انجام سفارش و پرداخت هزینه ها بوده و بعد از مدت معینی کالای خریداری شده را در منزل خود در یافت خواهد کرد.
10.بعد از دریافت کالا ،اگر مشکلی در کالای دریافت شده موجود باشد ، خریدار می تواند به سایت فروشگاه مراجعه کرده و از امکانات ارجاع کالا استفاده کند.
از دیدگاه فروشندگان و صاحبان فروشگاههای الکترونیکی موارد زیر به عنوان امتیازات تجارت الکترونیک محسوب می شود:
1. هزینه راه اندازی فروشگاه الکترونیک بسیار کمتر از فروشگاه فیزیکی است.
2. تبلیغ محصولات به راحتی و به ارزانی در سطح جهان میسر است.
3. مشتریان منحصر به یک منطقه یا کشور خاص نبوده و محیط فروشگاه با مرزهای جغرافیایی محدود نخواهد بود.
4.رقابت جهت جذب مشتری، سبب ارتقاء کیفیت محصول می گردد.
5. اضافه کردن سرویس های جدید نظیر پشتیبانی ،خدمات،جوابگویی سوالات مشتریان و غیره می تواند به سهولت انجام پذیرد.
6.تعداد مشتریان و خریداران به سرعت قابل افزایش است.
7.نرخ سود در مقابل هزینه های مصرفی ، افزایش خواهد داشت.
8.ارتباط با تولیدکنندگان کالا ها ،با حذف واسطه ها بهینه خواهد شد.
9. ارتباط با تولیدکنندگان و مشتریان به سهولت از طریق صفحات وب و ایمیل صورت می پذیرد.
خوب دوستان عزیز،تا اینجا با مفاهیم و مزایای تجارت الکترونیک آشنا شدیم.از درس آینده به بررسی مراحل راه اندازی یک تجارت الکترونیک از نوع B2C خواهیم پرداخت.

نویسنده: آقای سعید حاجبی