روشهای پرداخت الکترونیکی


امروزه روشهای بسیار زیادی برای پرداخت الکترونیکی مورد استفاده قرار می‌گیرند.سه مورد از مهمترین روشهای پرداخت الکترونیکی کارت اعتباری ، چک الکترونیکی ، پول دیجیتالی می باشد.در ادامه دروس ابتدا به توضیح این سه مورد پرداخته و در ادامه به بعضی از روشهای دیگر اشاره می کنیم.


کارت اعتباریCredit Card
کارتهای حافظه ای موجب یک تحول شگرف در فرصتهای تجاری شد.کارتهای حافظه ای ، کارتهای الکترونیکی هستند که می توان در آنها مبلغی را وارد کرد و سپس در هر پرداختی که کارت را قبول می کند می توان از آن استفاده کرد. کارتهای حافظه ای دارای تراشه ای هستند که به طور خودکار مبلغ خرید را از کارت کم کرده و به فروشنده منتقل می کند.به دلیل ساده بودن فرایند از این کارتها برای خرید های کوچک می توان استفاده کرد.کارتهای حافظه ای ، ابزار منحصر به فردی را برای غلبه بر کلاه برداری در اختیار صادرکننده قرار می دهد.
تراشه (Chip) داخل آن انواع فرمتهای پرداخت را ساده تر و سازگار تر می کند.این کارتها کاربردهایی نظیر اسناد هزینه الکترونیکی ، رزرو بلیط و شناسایی دیجیتالی را پشتیبانی می کنند.
هر کارت حافظه ای تاجران را قادر می سازد که گزارشهای مسافرت و تفریحات ، خرید و هزینه های اظطراری را مدیریت کنند.
کارتهای اعتباری از این نوع کارتها می باشند.
امروزه معمولترین روش پرداخت در اینترنت کارت اعتباری می باشد.دلیل این امر آشنایی مردم و پذیرش کارت اعتباری برای خرید های معمولی در زندگی روزمره است.البته از دیگر دلایل این امر تضمین و حمایت شرکتهای صادر کننده کارتهای اعتباری از دارنده آن تا سقف 50 دلار در برابر تقلب ها می باشد.
سایتهای تجارت الکترونیکی معمولا خریدار را ملزم می کنند تا یک فرم الکترونیکی را پر کند که این فرم نام ،شماره کارت اعتباری و تاریخ انقضاء کارت را مشخص می کند و برخی مواقع موارد ضد تقلب اضافی از قبیل کد پستی و آدرس منزل خریدار را شامل می شود. در این سیستم مرورگر کاربر و سرویس دهنده پرداخت تاجر با هم کار می کنند تا اینکه برای هر معامله کلیدهای جدید رمز کردن را ایجاد کرده و تغییر دهند.
برای پشتیبانی و استفاده از کارت اعتباری ، سایت تجارت الکترونیک باید دارای یک حساب ویژه تجارت الکترونیکی در یکی از معدود بانکهایی باشد که اینگونه حسابها را ارائه می دهند.این حساب ویژه Merchant Account نامیده می شود.اخذ یک حساب Merchant کار ساده ای نیست.چرا که اولا بانک های معدودی این حسابها را در اختیار می گذارند و ثانیا هر سایتی نمی تواند از همان ابتدا یک حساب باز کند بلکه باید اعتبار مشخصی را که برای بانک مربوطه مورد قبول باشد کسب کرده و سپس برای بازگشایی اقدام کند.به همین دلیل شرکتهای واسطه ایی وجود دارند که خودشان دارای Merchant بوده و آن را در اختیار صاحبان سایتها قرار می دهند و در مقابل درصدی از فروش آنها را دریافت می کنند.
این شرکتهای واسطه تحت عنوان تأمین کنندگان حساب یا Merchant Account Provider (MAP) نامیده می شوند.


پردازش کارتهای اعتباری

بخشهای زیادی درگیر پردازش پرداخت کارت اعتباری می باشند.قسمتهایی شامل مشتریان که کارت اعتباری دارند و بانک صادر کننده کارت به مشتریان ، بازرگانان و بانک کارگزار بازرگانان که برای بازرگانان بر روی کارت اعتباری پردازش می کنند.مشتری برای دریافت کارت اعتباری از بانک درخواست می کند تا یکی از عضو های Master Card یا Visa یا ... شود.مشتری در هر مکان تجاری می تواند از کارت صادر شده به عنوان ابزار پرداخت استفاده کند.شماره کارت های اعتباری منحصر به فرد است.بانک کارگزار بازرگان پرداختهای مشتریان را که حاصل از خرید از طریق کارت اعتباری است به حساب بازرگان واریز می نماید.بانک کارگزار بازرگان از بازرگانان ثبت نام کرده و هزینه خدمات را مطالبه می کند.
در کل دو روش برای پردازش کارتهای اعتباری وجود دارد که عبارتند ازOffline و Real time
در حالت Offline مشتری برای پرداخت هزینه خرید مشخصات کارت اعتباری خود را وارد سایت کرده و این اطلاعات به سرور سایت ارسال می شود.این اطلاعات به صورت دستی وارد ترمینالهای مخصوصی که صاحب سایت آنها را از بانک خود گرفته است می شوند و به مرکز پردازش ارسال می شوند تا اعتبار آنها بررسی شده و مبلغ لازم از اعتبار مشتری کسر و به حساب صاحب سایت واریز شود.(کلیه این مراحل توسط سیستم های امنیتی نظیر SSL یا SET حفاظت می شود که در مبحث امنیت به شرح آن خواهیم پرداخت.)
در حالت Real time پس از آنکه مشتری مشخصات کارت اعتباری خود را به سایت فرستاد کلیه عملیات لازم برای ارسال این اطلاعات به مرکز پردازش کارت ، کسر مبلغ از حساب مشتری و واریز به حساب فروشگاه به طور خودکار و در همان زمان اخذ اطلاعات انجام می گیرد.برای بکارگیری این روش ،سایت تجارت الکترونیک باید با یک مرکز پردازش کارتهای اعتباری در ارتباط باشد.مراکز متعددی جهت این کار در شبکه اینترنت وجود دارد از جمله می توان ازCybercash , Pay pal ،CCNow و ... نام برد.


نویسنده: آقای سعید حاجبی